youtube twitter

Κίνδυνος φτώχειας για τις πολύτεκνες οικογένειες

Παρασκευή, 26 Μαρτίου 2010

ΕΡ: Η διεθνής οικονομική κρίση και η λήψη μέτρων για την έξοδο από αυτή έχουν προφανώς επιπτώσεις στο βιοτικό επίπεδο των ευρωπαίων πολιτών και αυξάνουν τον κίνδυνο της φτώχειας, πλήττοντας την οικονομική δυναμική της μέσης και κυρίως της πολύτεκνης οικογένειας.


Ερωτάται η Επιτροπή:
1. Καθώς διανύουμε το Ευρωπαϊκό έτος 2010 κατά της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, ποια είναι τα μέτρα που προτίθεται η Επιτροπή να προτείνει στα κράτη μέλη για να μειωθεί ο κίνδυνος της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού για τις πολύτεκνες οικογένειες;
2. Σε ορισμένα κράτη μέλη, λόγω της ανάγκης μείωσης του δημόσιου ελλείμματος, λαμβάνονται φορολογικά μέτρα στα οποία αγνοείται το πλήθος των ανήλικων προστατευόμενων τέκνων και δεν μοιράζονται τα φορολογικά βάρη δίκαια, βάσει του αριθμού των μελών της οικογένειας. Πλήττονται ή όχι τα θεμελιώδη δικαιώματα των ανήλικων μελών της οικογένειας; Παρόμοιες ρυθμίσεις συμβαδίζουν με την πολιτική της ΕΕ για την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος της Ένωσης ή αποτελούν αντικίνητρο;
3. Έχει εκπονήσει ή σκοπεύει να πραγματοποιήσει έρευνα για την επίπτωση της διεθνούς οικονομικής ύφεσης στις οικογένειες; Έχει αξιολογηθεί στην έρευνα ο βαθμός κινδύνου φτώχειας που αντιμετωπίζουν οι πολύτεκνες οικογένειες σε κάθε κράτος μέλος;

25 Μαΐου 2010
Απάντηση του κ. Andor εξ ονόματος της Επιτροπής
1. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη είναι σταθερά προσηλωμένοι στην αντιμετώπιση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Το Ευρωπαϊκό Έτος για την καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, θέμα που έχει εγκριθεί από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, προβάλλεται με εκδηλώσεις σε όλα τα κράτη μέλη καθώς και στην Ισλανδία και τη Νορβηγία. Αποβλέπει στην ευαισθητοποίηση για τα προβλήματα της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού και έχει τέσσερις κύριους στόχους, δηλαδή να προαγάγει 1) την ευρύτερη αναγνώριση του δικαιώματος για πλήρη συμμετοχή στην κοινωνία των ανθρώπων που ζουν σε συνθήκες φτώχειας, 2) την κοινή ευθύνη και συμμετοχή στην καταπολέμηση της φτώχειας, 3) την κοινωνική συνοχή και την πληρέστερη κοινωνική ένταξη, και 4) την πολιτική δέσμευση σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης.
Λόγω των διαφορετικών κοινωνικοοικονομικών συνθηκών και ευαισθησιών σε κάθε κράτος μέλος, το μεγαλύτερο μέρος των δραστηριοτήτων για το Ευρωπαϊκό Έτος διεξάγονται σε εθνικό επίπεδο. Καθώς αποσκοπούν ουσιαστικά στη συμπλήρωση και ενίσχυση των προσπαθειών που καταβάλλονται στο πλαίσιο της ανοιχτής μεθόδου συντονισμού για την κοινωνική προστασία και την κοινωνική ένταξη (της κοινωνικής ΑΜΣ), τα προγράμματα των κρατών μελών μετουσιώνουν τους στόχους του Ευρωπαϊκού Έτους και τις εθνικές προκλήσεις και προτεραιότητες που απαριθμούνται στην κοινή έκθεση για την κοινωνική προστασία και την κοινωνική ένταξη σε δράση και συγκεκριμένες δραστηριότητες. Τα εθνικά προγράμματα, τα οποία έχουν εγκριθεί από την Επιτροπή, είναι διαθέσιμα στο διαδίκτυο.
Βασική προτεραιότητα των δραστηριοτήτων του Ευρωπαϊκού Έτους είναι η καταπολέμηση της παιδικής φτώχειας, συμπεριλαμβανομένης της φτώχειας στις οικογένειες και ιδίως στις πολυμελείς οικογένειες, στις μονογονεϊκές οικογένειες και στις οικογένειες που φροντίζουν εξαρτώμενο άτομο.
2. Η αρχή της επικουρικότητας συνεπάγεται ότι η κοινωνική πολιτική και τα σχετικά μέτρα καθορίζονται από το κάθε κράτος μέλος. Ωστόσο, η κοινωνική ΑΜΣ παρέχει ένα πλαίσιο για εθελοντικό συντονισμό της πολιτικής και για αμοιβαία μάθηση, με βάση την τακτική υποβολή εκθέσεων και την από κοινού αξιολόγηση, την άσκηση αμοιβαίας πίεσης και την ανταλλαγή εμπειριών.
Επιπλέον, μέσω της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για τις Οικογένειες, η Επιτροπή έχει συγκεντρώσει πληροφορίες σχετικά με τον αντίκτυπο της κρίσης στην οικογενειακή πολιτική των κρατών μελών. Ανάλογα με την οικονομική κατάσταση και τις πολιτικές επιλογές κάθε κράτους μέλους, ο αντίκτυπος διαφέρει σημαντικά καθώς ορισμένα κράτη μέλη αυξάνουν τις δαπάνες για τη στήριξη των οικογενειών, ενώ άλλα τις μειώνουν. Ωστόσο, η ανάγκη για εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών μπορεί να οδηγήσει σε περικοπές των δαπανών κατά τα προσεχή έτη. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαία η συνεχής παρακολούθηση της πολιτικής και των αποτελεσμάτων της προκειμένου να μετρηθεί ο πλήρης αντίκτυπος της κρίσης στις οικογένειες.
Σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού, τα κράτη μέλη πρέπει να αναγνωρίζουν σε κάθε παιδί το δικαίωμα να επωφελείται από την κοινωνική πρόνοια, συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών ασφαλίσεων, και πρέπει να λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίσουν την πλήρη πραγματοποίηση του δικαιώματος αυτού, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία τους. Η Επιτροπή μπορεί επομένως να παρέμβει μόνον εφόσον προκύψει ζήτημα που άπτεται του δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Όσον αφορά τα φορολογικά μέτρα των κρατών μελών, πρέπει να σημειωθεί ότι στην παρούσα φάση εξέλιξης του ενωσιακού δικαίου η φορολογία εισοδήματος δεν έχει εναρμονιστεί στην ΕΕ και συνεπώς εμπίπτει ουσιαστικά στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Μολονότι οφείλουν να τηρούν τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να διασφαλίζουν ότι οι φορολογικοί τους κανόνες δεν εισάγουν διακρίσεις, τα κράτη μέλη παραμένουν ελεύθερα να καταρτίζουν τα δικά τους συστήματα άμεσης φορολογίας και να χορηγούν φοροελαφρύνσεις κατά το δοκούν. Επομένως, με την προϋπόθεση ότι οι ενωσιακοί κανόνες δεν παραβιάζονται από εθνικά μέτρα που εισάγουν διακριτική μεταχείριση, η οποιαδήποτε αλλαγή στις εθνικές φοροελαφρύνσεις μπορεί να επέλθει μόνο με πολιτικές αποφάσεις που λαμβάνονται σε εθνικό επίπεδο.
Είναι τέτοιο το φάσμα των οικογενειακών πολιτικών και των αλλαγών που έχουν γίνει σε αυτές ως αποτέλεσμα της οικονομικής κρίσης ώστε η Επιτροπή να μην είναι σε θέση να δώσει μια ολοκληρωμένη απάντηση για το εάν και σε ποιο βαθμό έχει επηρεαστεί η ικανότητα της Ένωσης να αντιμετωπίσει τις δημογραφικές προκλήσεις. Η γενική προσέγγιση που ακολουθήθηκε στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για τις Οικογένειες ήταν η μετατόπιση του βάρους από τα οικονομικά ωφελήματα σε μορφές στήριξης της οικογένειας που βοηθούν τις μητέρες και τους πατέρες να συνδυάσουν τον επαγγελματικό με τον ιδιωτικό βίο. Πιο αποτελεσματικός συνδυασμός επιτυγχάνεται με την παροχή διευκολύνσεων για τη φύλαξη των παιδιών (και όλο και περισσότερο για τη φροντίδα των ηλικιωμένων επίσης), καθώς και με φιλική προς την οικογένεια οργάνωση της εργασίας και διευθέτηση του χρόνου εργασίας.
3. Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, τα κράτη μέλη έδωσαν πληροφορίες για το πώς η ύφεση επηρεάζει τις πολιτικές τους υπέρ των οικογενειών. Το θέμα αυτό είναι πιθανό να παραμείνει στην ημερήσια διάταξη της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας για τις Οικογένειες. Οι κίνδυνοι της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού και οι ομάδες που πλήττονται περισσότερο από αυτούς θα εξακολουθήσουν επίσης να αποτελούν αντικείμενο παρακολούθησης στο πλαίσιο της κοινωνικής ΑΜΣ. Η κοινή έκθεση του 2010 για την κοινωνική προστασία και την κοινωνική ένταξη περιλαμβάνει εκτίμηση για την κοινωνική κατάσταση στα 27 κράτη μέλη και ιδιαίτερα για τον αντίκτυπο της κρίσης και για την αντίδραση των κρατών μελών σε αυτόν. Η εκτίμηση βασίζεται σε πληροφορίες που έδωσαν τα κράτη μέλη και σε επίσημα στατιστικά στοιχεία που δημοσιεύτηκαν από τη Eurostat (κυρίως ενωσιακές στατιστικές για το εισόδημα και τις συνθήκες διαβίωσης, καθώς και η έρευνα για το εργατικό δυναμικό).