youtube twitter

«Αυτό που μας λείπει είναι η ενότητα»

Σάββατο, 24 Μαΐου 2014

Πρόσφατα, το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Ισότητας των φύλων, την συμπεριέλαβε στην λίστα ανάμεσα στους δώδεκα «Άνδρες και Γυναίκες που εμπνέουν την Ευρώπη». Πριν λίγες μέρες όταν ανακοινώθηκαν οι υποψηφιότητες για τις Ευρωεκλογές, το όνομα της έλειπε από το ψηφοδέλτιο. Η Μαριέττα Γιαννάκου, είναι ίσως η καταλληλότερη φωνή για να μας μιλήσει για τις πιο κρίσιμες Ευρωεκλογές της πρόσφατης ιστορίας μας.

 

Συνέντευξη στον Γιάννη Πανταζόπουλο

Στη συνέντευξη όμως που ακολουθεί εξομολογείται για όλους και για όλα, για την πολιτική, τον έρωτα, την μοναξιά, την ευτυχία αλλά και για τον θάνατο, που γύρισε από αυτόν, στην πιο δύσκολη προσωπική της στιγμή.

Κα Γιαννάκου, γιατί σήμερα να πάει κάποιος να ψηφίσει και ακόμη περισσότερο, γιατί να επιλέξει έναν πολιτικό;
«Πρώτα από όλα γιατί πρέπει να συμμετέχει, αλλιώς δεν μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα ποτέ. Αν είναι ευχαριστημένος πρέπει να πάλι να συμμετέχει για να μην αλλάξουν τα πράγματα, και να ευνοήσει την σταθερότητα. Επίσης θα ψηφίσει πολιτικούς κατ' ανάγκη, είτε αυτοί ισχυρίζονται ότι είναι ερασιτέχνες πολιτικοί είτε θεωρούνται επαγγελματίες και θα κοιτάξει να βρει αυτόν που πάει καλύτερα στον χαρακτήρα του και στις αντιλήψεις του. Επομένως, δεν υπάρχει κανένας λόγος για να μην ψηφίσει, ούτε φυσικά θα φανεί πουθενά αν δεν ψηφίσει».

Φωτογραφία από συνέντευξηΗ ενδυνάμωση της ακροδεξιάς θα ενώσει ή θα διχάσει την Ευρωπαϊκή Ένωση;
«Νομίζω θα ισχυροποιήσει τις σχέσεις του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος με το Σοσιαλιστικό, για να μπορέσουν να περάσουν μερικά πράγματα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα οποία θα είναι υπέρ της ολοκλήρωσης της Ευρώπης, κάτι που δεν θέλει η ακροδεξιά, ούτε ένα σημαντικό κομμάτι της αριστεράς. Ας μην ξεχνάμε ότι οι χειρότεροι πόλεμοι γεννήθηκαν από την Ευρώπη, οι χειρότερες ρατσιστικές αντιλήψεις γεννήθηκαν στην Ευρώπη και ότι αυτό που οικοδομήθηκε τόσα χρόνια εξασφαλίζοντας ειρήνη και ευημερία, είναι πολύτιμο για να θεωρούμε ότι έχει μπει στον αυτόματο πιλότο, καθώς χρειάζεται στήριξη».

Ανακηρυχθήκατε από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Ισότητας, ως μια από τις «δώδεκα γυναίκες και άνδρες που εμπνέουν ακόμα την Ευρώπη». Τι είναι αυτό που μπορεί να δώσει έμπνευση στην Ευρώπη;
«Κοιτάξτε, είναι η ψυχή της Ευρώπης. Η ιδεολογία της έχει αρχίσει και ξεθωριάζει. Ίσως γιατί έχουν ξεκινήσει να εμφανίζονται οι δυνάμεις της επιστροφής στο έθνος- κράτος. Είναι πολλοί οι λόγοι, αισθάνονται πολύ λαοί ότι είναι μακριά από την Ευρώπη, παρά τα τόσα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει. Επίσης, έχουμε πλέον λαϊκιστές που χαϊδεύουν αυτιά, υπάρχουν νέοι που δεν έχουν έντονα τα στοιχεία από τους γονείς τους, για το τι σημαίνει πόλεμος, με αποτέλεσμα να έλκονται από αντίστοιχες λαϊκίστικες ιδέες που προωθούν την αντιπαλότητα μεταξύ των κρατών της Ευρώπης και που μας θυμίζει τις χειρότερες σελίδες της ιστορίας μας».

Ζούμε σε εποχή γενικευμένης κατάθλιψης, πως μπορεί να γιατρευτεί;
«Υπάρχει ένα στοιχείο θλίψης. Ζήσαμε μια περίοδο ευφορίας που δεν είχε σωστή βάση. Προήρχετο από δάνεια, από τις τράπεζες, το χρηματιστήριο που θεωρήθηκε παιχνίδι ενώ είναι επένδυση. Μια κατάσταση που έδωσε την αίσθηση ότι όλα από εκεί και πέρα θα είναι ανερχόμενα. Κατά συνέπεια, όταν λείπουν στοιχειώδη ανάγκες ακόμα και διατροφής, επικρατεί η κατάθλιψη. Εγώ πιστεύω ότι θα βγούμε από την κρίση αν προσπαθήσουμε σωστά να δημιουργήσουμε μια μεγαλύτερη ενότητα, να μην δεχθούμε μια Ευρώπη πολλαπλών ταχυτήτων στο διηνεκές. Ο καθένας συνεισφέρει με τα υλικά του, ο Έλληνας δεν θα γίνει Γερμανός, ούτε το αντίθετο, εισφέρουν όμως στον πλουραλισμό με ένα διαφορετικό στοιχείο. Τα εθνικά συμφέροντα και οι εθνικές ανάγκες δεν παραμερίζονται. Τι είναι η Ευρώπη σήμερα; Μπορεί να ανταγωνιστεί μεγάλες χώρες όπως η Κίνα, την Ινδία, την Βραζιλία; Μην ξεχνάτε ότι η Γερμανία είναι μεγάλη χώρα για την Ευρώπη, αλλά δεν είναι μεγάλη για όλο τον κόσμο».

Γιατί δεν επιλέξατε να είστε και πάλι υποψήφια στις επερχόμενες ευρωεκλογές;
«Δεν δέχθηκα να είμαι υποψήφια, γιατί αυτή η εκλογή μόνο με την Ευρώπη δεν έχει να κάνει. Πρώτον, θεωρώ ότι δεν είναι πιο δημοκρατική αυτή η εκλογή από την προηγούμενη αφού και πάλι ο αρχηγός του κόμματος ορίζει τους υποψηφίους. Δεύτερον, διότι ο αρχηγός και οι ηγεσίες των κομμάτων έχουν υποχρέωση να ορίσουν τους καλύτερους και όχι να μπαίνουν στο πειρασμό να βάζουν τους 'δικούς τους'. Τρίτον, όταν μια χώρα έχει 21 βουλευτές στους 751, και γνωρίζουμε πολύ καλά ότι αυτή την φορά θα έχουμε δυσκολίες στην Σοσιαλιστική πλευρά, τότε είναι πολύ μεγάλη πολυτέλεια, να ρίχνεις στο κοινό ένα αριθμό υποψηφίων, που δεν έχουν καμιά ιδεολογική συγγένεια μεταξύ τους, αλλά και καμία σαφή άποψη περί Ευρώπης. Και όλα αυτά για να ψηφίσουν οι Έλληνες με κριτήρια τηλεόρασης και διασυνδέσεων, καθώς και με ένα σύστημα που δεν θα είναι παρόντες όσο πρέπει. Αν δεν είσαι παρών, δεν υπάρχεις, για αυτό δεν ήθελα να συμμετάσχω σε ένα τέτοιο παιχνίδι. Μην νομίζετε ότι δεν θα μπορούσα να εκλεγώ, ήμουν πρώτη στις δημοσκοπήσεις, όμως είχα πλήρη διαφωνία με αυτό που έγινε. Πιστεύω ότι θα εισπράξουμε τα αποτελέσματα αυτής της ιστορίας, θα είναι αρνητικά και θα τα δούμε, όταν αυτοί που θα εκλεγούν και θα χρειαστεί να δίνουν μάχες, ευρισκόμενοι συνεχώς στην τηλεόραση, θα τους εκμεταλλεύονται αυτοί που έχουν ειδικές σχέσεις με συμφέροντα που γυρίζουν γύρω από την τηλεόραση, και όλο αυτό θα είναι σε βάρος της χώρας».

Υποθέτω πως δεν θα έχετε μετανιώσει για το θέμα που είχε δημιουργηθεί για το βιβλίο της ιστορίας, όμως μπορεί να υπάρξει κοινή ανάγνωση της ιστορίας;
«Είναι η πρώτη φορά που ένας Υπουργός τήρησε τον νόμο και δεν ακολούθησε την χυδαία πολιτική της καταστροφής του βιβλίου. Ακούστε, σχετικά κοινή ανάγνωση μπορεί να υπάρξει. Πολλές χώρες προσπαθούν να λαμπρύνουν όσο το δυνατόν τις ιστορικές στιγμές, συμβάλλοντας στην ενότητα. Οφείλουν βέβαια να τοποθετούνται και στις λάθος στιγμές για να δείχνουν μαθήματα για το μέλλον. Αυτό που έκανα εγώ ήταν πολύ απλό. Ποιο είναι το Ανώτατο Εκπαιδευτικό ίδρυμα της χώρας, η Ακαδημία Αθηνών. Έστειλα το βιβλίο λοιπόν, κάνανε ορισμένες παρατηρήσεις και οι συγγραφείς δέχθηκαν να κάνουν τις αλλαγές. Τι πιο απλό, δημοκρατικό και σοβαρό. Αυτά που έγιναν είχαν σχέση με συμφέρονται και με ανθρώπους που στήθηκαν στα κανάλια για να υβρίζουν με το πιο χυδαίο τρόπο και από πρόσωπα που δεν είχαν διαβάσει καν το βιβλίο. Σήμερα ακόμη το επαναλαμβάνουν, αυτή είναι η ρίζα της ακροδεξιάς και της Χρυσής Αυγής, αυτοί την ξεκίνησαν αυτή την ιστορία και είναι ντροπή για τα υπόλοιπα κόμματα, σοσιαλιστών και αριστερών, που παρίσταναν τους δημοκράτες, που δεν στήριξαν τον νόμο».

«Πολλές φορές φοβούμενοι μην κάνουμε λάθος, δεν κάνουμε αυτό που θέλουμε και ύστερα μετανιώνουμε γιατί δεν κάναμε αυτό που θέλαμε», εξομολογείται η κα Γιαννάκου στον Γιάννη Πανταζόπουλο

Αντιμετωπίσατε μια πολύ δύσκολη προσωπική στιγμή, θυμάμαι να λέτε ότι γυρίσατε από τον θάνατο. Είναι τα εμπόδια αυτά που μας δίνουν δύναμη να συνεχίσουμε;
«Ναι βέβαια. Πιστεύω ότι ειδικά ένας πολιτικός πρέπει να περνάει κάποιες φάσεις της καριέρας του, έξω από το πολιτικό παιχνίδι, γιατί τον βοηθάει περισσότερο να ανανεώνεται και να δίνει καινούργια πράγματα. Πάντως δεν είναι μόνο οι δυσκολίες αλλά και ο χαρακτήρας του κάθε ανθρώπου, που τον βοηθάει να ξεπεραστούν τα εμπόδια, διότι μόνες τους δεν ξεπερνιούνται».

Τα λάθη μας οδηγούν στις σωστές επιλογές και αν ναι, πείτε μου ένα μεγάλο λάθος σας;
«Πολλές φορές φοβούμενοι μην κάνουμε λάθος, δεν κάνουμε αυτό που θέλουμε και ύστερα μετανιώνουμε γιατί δεν κάναμε αυτό που θέλαμε. Λοιπόν, αυτό είναι το μεγαλύτερο λάθος μας...»

Μια ανεξίτηλη συνάντηση από το άλμπουμ των αναμνήσεων σας;
«Μια ανεξίτηλη συνάντηση ήταν όταν ο αείμνηστος ευρωβουλευτής, Δημήτρης Ευρυγένης, μου γνώρισε τον Σίμον Βίζενταλ, τον άνθρωπο που πολέμησε τον ρατσισμό. Αισθάνθηκα πιο έντονα την σημασία αυτού που έγινε στο Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, το να εξοντώσεις ένα λαό για λόγους άσχετους από την ανθρώπινη υπόσταση. Η συζήτηση που έκανα μαζί του ήταν ιδιαίτερης αξίας».

Τι είναι ευτυχία για εσάς;
«Τώρα ευτυχία για μένα είναι να βλέπω το παιδί μου να είναι καλά και ευτυχισμένο. Είναι η πρώτη μου προτεραιότητα. Επίσης να είναι καλά το μυαλό μου και να δουλεύει, να προσφέρει, να κινείται και να μην σταματά».

Μια εικόνα από το παρελθόν που δεν θα ξεχάσετε και ποιο το ωραιότερο ταξίδι σας;
«Το ωραιότερο ταξίδι ήταν στην Λατινική Αμερική. Ήταν ένα ταξίδι για πολιτικούς λόγους, εξαιτίας των δικτατοριών που είχαν την δεκαετία του '80, πήγαμε Παραγουάη, Βραζιλία, Αργεντινή, Χιλή και Ουρουγουάη. Ήταν ωραίο γιατί εκτός από αυτές τις εικόνες είχαμε και συναντήσεις κρυφές με το πνεύμα της προσπάθειας για την αποκατάσταση της δημοκρατίας. Κράτησε ένα μήνα και έχω πολλές αναμνήσεις από αυτό το ταξίδι, θυμάμαι ακόμα που είμαστε στην Παραγουάη και κατέρρευσε το καθεστώς του Alfredo Stroessner, ο οποίος ήταν δικτάτωρ από το 1942, μπλοκαριστήκαμε και δεν μπορούσαμε να φύγουμε. Η εικόνα που δεν θα ξεχάσω ποτέ, είναι η κόρη μου όταν γεννήθηκε».

Αισθάνεστε πιο όμορφα όταν θυμάστε ή επιλέγετε να ξεχνάτε;
«Η αλήθεια είναι ότι όσο μεγαλώνουμε υπάρχει ενίσχυση της παλαιάς μνήμης και απόσχισης της πρόσφατης. Ευτυχώς ακόμα δεν είμαι σε αυτή την ηλικία, αλλά γενικά επανέρχονται συχνά μνήμες, όπως με την φωτογραφία που βλέπετε απέναντι μου. Είναι μια φωτογραφία που μου έδωσε μια δασκάλα, που θυμήθηκε ότι ήμουν επόπτης σε μια κατασκήνωση σε ηλικία 14 ετών, στον Ταΰγετο. Έχω καλά πράγματα να θυμάμαι, τα κακά τα απωθούμε, πρέπει να τα απωθούμε, δεν χρειάζεται να βασανίζουμε τον εαυτό μας».

Κάθε μέρα έχει την σκέψη της και κάθε νύχτα το όνειρο της. Ποια είναι η πρωινή σας σκέψη και ποιο το βραδινό σας όνειρο;
«Να σας πω, κοιμάμαι πολύ αργά το βράδυ. Όταν έχω ένα πρόβλημα που με απασχολεί έχω μάθει να κατεβάζω μια κουρτίνα και να λέω, αύριο είναι μια νέα μέρα. Το πρωί λοιπόν, θα σκεφτώ το πρόβλημα με την ησυχία μου».

Ένας Γάλλος ψυχίατρος έλεγε ότι «η αγάπη είναι ουσιαστικά η επιθυμία να αγαπηθείς». Συμφωνείτε;
«Περίπου ναι.. Κοιτάξτε, όλοι οι άνθρωποι θέλουν να αγαπιούνται. Ισχυρίζονται ορισμένοι ότι στην αγάπη το καλύτερο είναι να αγαπάς εσύ ο ίδιος, ότι είσαι πιο ευτυχισμένος. Εγώ πιστεύω ότι όλα στην ζωή χρειάζονται αμοιβαιότητα».

Ποια θεωρείτε ως την πιο βασική πηγή της ζωής;
«Το πνεύμα, από εκεί προέρχονται όλα. Το μυαλό είναι η ψυχή».

Τι είναι ο έρωτας, η ψυχή που κατοικεί ταυτόχρονα σε δύο σώματα;
«Αυτό είναι υπερβολή, ο έρωτας δείχνει στιγμές ευτυχίας σε έναν άνθρωπο αν και όπως λένε οι Κινέζοι, ότι μια μέρα ευτυχίας στον άνθρωπο είναι πολύ. Αλλά δεν είναι ο έρωτας το παν στον άνθρωπο, γιατί το άτομο έχει την δική του προσωπικότητα και τον δικό του τρόπο να ικανοποιεί τις πνευματικές του ανάγκες. Δεν πιστεύω λοιπόν, ότι ο έρωτας από μόνος του μπορεί να γεμίσει την ζωή ενός ανθρώπου».

«Γενικά θα είναι δύσκολο το μέλλον, στην Ελλάδα θα περάσουμε ακόμη πιο δύσκολες στιγμές», εκτιμά η βραβευμένη από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Ισότητας των φύλων απερχόμενη ευρωβουλευτής

Βλέπω πάντως ότι καπνίζετε ακόμα...
«Δυστυχώς, το είχα κόψει... το ξανάρχισα ελαφρώς. Είναι μικρές ικανοποιήσεις».

Πως ορίζετε την μοναξιά, είναι κάτι που προέρχεται από εμάς ή από τους άλλους;
«Και από εμάς. Πολλές φορές είμαστε μόνοι γιατί δεν θέλουμε να εκθέσουμε τον εαυτό μας στα σχόλια των άλλων, γιατί δεν μπορούμε εύκολα να ανοιχτούμε για αυτά που σκεφτόμαστε στους άλλους. Γιατί υπάρχει έλλειψη εμπιστοσύνης, ζούμε σε μια δύσκολη εποχή. Εγώ κρατώ ακόμα φιλίες από το Πανεπιστήμιο και το σχολείο, που είναι έξω από την πολιτική».

Τι είναι ο χρόνος; Γευόμαστε την ζωή όταν εξουσιάζουμε την στιγμή;
«Όσο περνούν τα χρόνια, ο χρόνος κυλά πιο γρήγορα, με μεγαλύτερη ταχύτητα. Ο χρόνος είναι ότι πιο πολύτιμο, σου δίνει την ευκαιρία να ξεδιπλώσεις αυτό που είσαι».

Όταν όλα τα άλλα έχουν χαθεί, το μέλλον είναι ακόμα εκεί; Πως προβλέπεται το μέλλον;
«Το μέλλον είναι ακόμα εκεί, αλλά πρέπει να το πιστεύουμε. Η μόνη βεβαιότητα στην ζωή είναι ο θάνατος. Γενικά θα είναι δύσκολο το μέλλον, στην Ελλάδα θα περάσουμε ακόμη πιο δύσκολες στιγμές. Αλλά μπορούμε να αναστρέψουμε τα πράγματα, αυτό που μας λείπει είναι η ενότητα. Να πέσουν οι τόνοι, δυστυχώς όμως δεν βλέπω να γίνεται κάτι τέτοιο και αυτό είναι πρόβλημα. Προσωπικά, μπορεί να κάνω πράγματα καινούργια, να είστε βέβαιος ότι δεν είμαι εκτός πολιτικής, θα είμαι εδώ, θα παρακολουθώ και θα κρίνω, θα επικρίνω όπου χρειάζεται, με τον τρόπο που το κάνω πάντα, χωρίς λαϊκισμούς και υπερβολές. Έχω υποχρέωση να το κάνω αυτό, απέναντι στον κόσμο που με στηρίζει».

Τι είναι ο θάνατος, μια μέρα όπως οι άλλες;
Είναι κάτι που φοβόμαστε. Όσο θεωρούμε ότι έχουμε χρόνο μπροστά μας δεν το σκεφτόμαστε, υποθέτω όμως ότι ακόμα και άνθρωποι μεγάλης ηλικίας, έχουν την αίσθηση ότι υπάρχει και μια άλλη μέρα για αυτούς. Αυτό το άγνωστο εξακολουθεί ακόμα να απασχολεί την ανθρωπότητα, και είναι άλλωστε ο λόγος και η αιτία, που έχουν παραχθεί πολλά».